Robot chirurgiczny, który nie trafił do żadnego pacjenta: Vicarious Surgical idzie w likwidację po przepaleniu 300 mln dolarów

Vicarious Surgical przestaje istnieć. 21 lipca 2026 akcjonariusze zatwierdzili dobrowolne rozwiązanie spółki — 13,35 mln głosów za wobec około 101 tys. przeciw — a zarząd złożył nazajutrz akt rozwiązania w stanie Delaware. Cały istotny majątek przeszedł na spółkę likwidacyjną, producenci sprzętu medycznego podpisali umowy o poufności, żeby zajrzeć do dokumentacji, a sprzęt trafia na aukcję. Zapisu wart jest rozmiar tej porażki. Firma zebrała około 300 mln dolarów, w większości przez fuzję ze spółką celową (SPAC) w 2021 roku, i wydała je na robota do chirurgii tkanek miękkich o nietypowej konstrukcji: system jednoportowy, którego narzędzia rozkładały się dopiero wewnątrz jamy brzusznej i dawały chirurgowi obraz z kamery umieszczonej w ciele pacjenta. Projekt nigdy nie doszedł do zamrożenia konstrukcji. Prezes Stephen From, który objął stanowisko w sierpniu 2025, celował w koniec 2026 roku i zdołał ściąć roczne spalanie gotówki z około 50 mln do poniżej 20 mln dolarów, nie przesuwając tej daty. Spółkę zabił jednak kurs akcji, a nie inżynieria. Gdy kapitalizacja spadła na tyle, że nowojorska giełda wpisała firmę na listę obserwacyjną przed wykluczeniem z obrotu, runda finansowania się rozsypała. From powiedział serwisowi MassDevice, że około 10 mln dolarów netto wystarczyłoby do końca roku. Ostatni raportowany bilans, na 31 marca, pokazywał 3,7 mln dolarów gotówki wobec 9 mln zobowiązań i 7,3 mln straty kwartalnej — po stratach 50,2 mln w 2025 i 63 mln rok wcześniej. W firmie zostało 26 osób. Dla katalogu, który śledzi roboty przez cały cykl życia, to wersja historii zwykle nieodnotowywana: nie produkt wycofany po latach pracy, lecz maszyna, która nigdy nie miała okresu eksploatacji. Vicarious nie uzyskał dopuszczenia FDA i nie operował żadnego pacjenta poza własnym laboratorium — co odróżnia go od systemów chirurgicznych, którym się udało: da Vinci 5 i Ion od Intuitive czy dopuszczonej w tym roku Ottavy od Johnson & Johnson.